Trần bì và tần bì 2 vị thuốc dễ nhầm lẫn

Hai vị tần bì và trần bì Open thông dụng trong các phương thuốc truyền thống và đều có bán trên thị trường nước ta. Nhiều người cho rằng hai vị này là một – là “ trần bì ”. Thực ra, đây là hai vị Đông dược có nguồn gốc nguồn gốc và tính năng khác hẳn nhau.

Tần bì họ nhài (Oleaceae), trần bì họ cam (Rutaceae). Tần bì là vỏ cành, vỏ cây; trần bì là vỏ quả. Tần bì thuộc nhóm thanh nhiệt  táo thấp, chủ yếu dùng trị lỵ và táo kết đại tràng, còn trần bì thuộc nhóm hành khí, chủ yếu dùng trị trướng khí, khí trệ. Về công dụng cơ bản là khác nhau. Tuy nhiên, chúng đều có thể dùng trị viêm phế quản. Mặt khác, tên gọi “na ná” rất dễ làm cho một số người lầm hai vị là một.

Vị thuốc tần bì là vỏ khô của cành và thân cây tần bì.

Tần bì ( còn gọi tần bạch bì ) : là vỏ thân hoặc vỏ cành của cây tần bì ( Fraxinus rhychophylla Hance. ), hoặc đồng danh ( Fraxinus chinensis Roxb. ), họ nhài ( Oleaceae ). Tần bì nguồn gốc ở Trung Quốc và nhập vào Nước Ta. Mùa xuân, thu, người ta bóc lấy vỏ thân, hoặc vỏ cành cây tần bì đem phơi khô hoặc sấy khô để làm thuốc. Về mặt hóa học, tần bì chứa các thành phần saponin, coumarin, tanin… Nước sắc tần bì có công dụng ức chế lỵ trực khuẩn, trực khuẩn phó thương hàn, tuy nhiên cầu khuẩn viêm phổi. Tác dụng ức chế rất tốt với liên cầu khuẩn nhóm A. Glycosid toàn phần của tần bì có công dụng với lỵ trực khuẩn, cải tổ tuần hoàn huyết dịch. Tần bì còn có công dụng chống viêm, chỉ ho, trừ đờm, giảm đau.

Theo Đông y, tần bì vị đắng, chát, tính hàn. Quy kinh can, đởm, đại tràng ; có công suất thanh nhiệt táo thấp, thu liễm, minh mục. Liều dùng chung từ 6 – 12 g. Tần bì trị một số ít chứng bệnh :

Trị lỵ : tần bì, hoàng bá mỗi vị 6 g, sắc uống ngày một thang.

Trị đại tràng táo kết : tần bì, đại hoàng, mỗi vị 6 g, sắc uống ngày 1 thang.

Trị viêm phế quản : dùng viên nén tần bì, mỗi viên chứa 0,3 g cao chế từ tần bì ; mỗi lần uống 2 viên, ngày 2 lần.

Trị ngứa, sần da (ngưu bì điến dẫn đến da bị ngứa và dầy lên như da trâu): tần bì 30g, nấu nước rửa hàng ngày.

Trần bì là vỏ khô của quả quýt.

Trần bì ( Pericarpium Citri reticulatae perenne ) là vỏ quả chín đã phơi khô hoặc sấy khô và để lâu năm của cây quýt ( Citrus reticulata Blanco ), họ cam ( Rutaceae ). Trước khi dùng, rửa sạch thật nhanh để tránh vị thuốc bị làm nát do nước. Để ráo nước rồi bóc bỏ các màng trắng ở bên trong. Thái chỉ, sao vàng hoặc sao đen. Trần bì chứa đa phần tinh dầu ( Oleum Mandarin ), các flavonoid, vitamin A, B.

Theo Đông y, trần bì có vị hơi đắng, mùi thơm đặc trưng, có tính năng kích thích nhẹ vị tràng, làm tăng sự phân tiết dịch tiêu hoá, làm tăng sự diệt trừ các khí tích trong ruột, chống loét đường ruột, hạ huyết áp, chống viêm. Nước sắc trần bì còn có công dụng tăng sức co bóp của tim ếch cô lập, tính năng giãn động mạch vành tim. Thành phần hesperidin trong trần bì có tính năng duy trì được tính thẩm thấu thông thường của mạch máu, giảm được tính giòn của mạch và rút ngắn được thời hạn chảy máu trên động vật hoang dã thí nghiệm. Trần bì sống, trần bì chế và tinh dầu trần bì đều có tính năng chống ho, trừ đờm trên động vật hoang dã thí nghiệm.

Theo YHCT, trần bì có vị đắng, cay, tính ấm, vào 2 kinh tỳ, phế. Có công dụng hành khí, hoà vị, chỉ nôn, chỉ tả, hoá đàm ráo thấp, chỉ ho. Liều dùng chung 4 – 12 g. Trần bì trị 1 số ít chứng bệnh :

Trị đau bụng do lạnh : trần bì phối hợp với can khương, thương truật, tô diệp, nam mộc hương, hậu phác mỗi vị 10 – 12 g, sắc uống.

Trị ợ hơi, ngực bụng đầy trướng, đau, buồn nôn : trần bì phối hợp với bạc hà, tô diệp, sinh khương, hoàng liên, mộc hương mỗi vị từ 10 – 12 g, sắc uống.

Trị ho, đờm nhiều, dính, bứt rứt trong lồng ngực, tiêu hóa kém : trần bì, bán hạ ( chế ), bạch linh, cam thảo mỗi vị 10 g, sắc uống.

Trị các bệnh khí trệ, huyết ứ, gây đau đớn cơ nhục, bế kinh, đau bụng kinh, đau dạ dầy, ruột… : trần bì phối hợp với hương phụ, ích mẫu, nga truật…

Trị viêm tuyến vú cấp tính : trần bì 30 g, cam thảo 6 g, sắc uống.

Xem thêm nhiều hướng dẫn và cách làm hay khác: https://cachlam.org/huong-dan

5/5 - (1 bình chọn)
Cách làm thú vị khác
Top 14 Công Thức Làm Nước Sốt Mì Trộn

Duới đây là các thông tin và kiến thức và kỹ năng về chủ đề công thức làm nước sốt Read more

Cách làm nước sốt trộn với hủ tiếu hay mì khô đều ngon hết sẩy

Trong các món trộn thì nước sốt đậm đà là yếu tố quyết định hành động mùi vị món ăn. Read more

Cách làm sốt trộn mì khô ngon đúng chuẩn của người Hoa – Nấu Ăn Thường Thức – Món ngon mỗi ngày

1.1. Nguyên liệu 1. Cách làm nước sốt mì khô đúng chuẩn của người Hoa Cách làm mì khô của Read more

Cách làm bánh trà sữa trân châu đường đen cực hot – https://cachlam.org

Like Fanpage Làm bánh 365 để update những công thức mới mỗi ngày! Cho đến nay, bánh trà sữa trân Read more

Cách làm sốt trong suốt

Giao hàng toàn nước Beemart không lấy phí với đơn hàng trên 350.000 nội thành của thành phố TP.HN, Hồ Read more

Sốt Tonkasu có vị gì? Cách làm sốt Tonkatsu đơn giản -Digifood | Daisudaiduongxanh – https://cachlam.org

Tonkatsu là một trong những loại nước sốt quen thuộc mà bạn hoàn toàn có thể tìm thấy trong các Read more

Cách làm sốt tiêu đen – Bỏ túi 3 công thức làm nước sốt đơn giản.

Nước sốt tiêu đen là chìa khóa của món bít tết ngon. Vậy cách làm nước sốt tiêu đen như Read more

Powered by xemtruyenhay.com DMCA.com Protection Status